Het nieuwe jaar smakelijk starten? Daarvoor heb ik al proevend een twintigtal wijnen geselecteerd, inclusief een paar alcoholvrije – en fles voor fles allemaal wijnen die mij veel genoegen gaven. Zowel de Oude Wereld is present als de Nieuwe, met vondsten uit Argentinië, Australië, Nieuw-Zeeland, Uruguay en Zuid-Afrika. Voorts tippen de proefpros van Perswijn een aantal Italiaanse toppers van Montepulciano d’Abruzzo. Bovendien kun je een smakelijk reisje maken naar de zon, via een reportage over het wijnschiereiland Istrië. Hoe met de legendarisch patron-cuisinier John Halvemaan een bruisend tripje naar Brussel verliep, volgt daarna.


***

 

 

Maturo Pinot Grigio Blush 2021
Terre Siciliane
Als zich één wit druivenras leent voor het maken van rosé is dat pinot gris, ook bekend als o.a. pinot grigio en grauburgunder. Want van nature hebben zijn druivenschillen een enigszins grijze tint. Als deze variëteit tot witte wijn wordt verwerkt, zonder schilweking, ontstaat een bleke tot blanke wijnkleur. Maar wanneer schillen voor of tijdens de gisting in contact worden gehouden met de most, krijgt de wijn een roséachtig aanzien. De aldus vervaardigde Maturo Pinot Grigio Blush offreert dus een zweem van oranje. Terwijl zijn sappige, elegante smaak diverse fruitige elementen heeft (aardbei, citrus, wit), heel subtiel gekruid. Fles €4,99 bij www.dirckiii.nl, zie de banner.

Natureo 0,0 semi seco
Spain
Na veel proefnemingen heeft de Spaanse topproducent Torres – eind 2021 uitgeroepen tot ‘Green company of the year’- in 2008 de eerste alcoholvrije wijnen uitgebracht. Onder het merk Natureo. Aanvankelijk waren dat alleen stille wijnen, maar later werd ook de bruisende 0,0 semi seco gelanceerd. De familie maakte dit op basis van  gedealcoholiseerde en vervolgens van bubbels voorziene muskaatwijn. Het wit-druivige van de moscatel is duidelijk proefbaar, het suikergehalte blijft beperkt tot 4,5 gram per liter (wat stukken minder is dan toegestaan bij o.a. Champagne Brut) en onze huisgasten die geen alcohol wilden gebruiken vroegen al snel om nóg een glas. Te koop bij www.gall.nl (zie de banner) voor €8,29.

 

 

Villa Doral
Prosecco Frizzante
In de klassieke Prosecco regio is de familie Tonon (huidige generaties op de foto) sinds 1936 actief als wijnproducent. Dat gebeurt op gedreven wijze, dus ook duurzaam, en tegelijk innovatief. Dat duurzame vertaalt zich in organisch geteelde druiven, dat innovatieve in o.a. de beugelfles (met kroondop) waarin de Villa Doral Prosecco frizzante wordt gepresenteerd. Deze parelende, dus licht schuimende wijn heeft als basis de witte glera, bevat een bescheiden 11 procent alcohol – en ontving 92 punten van een Nieuw-Zeelandse wijncriticus. Het enigszins milde fruit is vooral dat van gekruide peer, met tevens een hint van perzik, terwijl de wijn tegelijk fris genoeg smaakt om zelfs bij sushi plezier te geven. Deze beugelfles kost €8,99 bij www.dekamarkt.nl, www.vomar.nl en www.dirckiii.nl.


Afrika Klassiek Chenin Blanc Chardonnay 2022
Wes-Kaap
Het is een echt Zuid-Afrikaanse combinatie, deze blend van de daar alom aanwezige chenin blanc en de wereldster chardonnay. Eerstgenoemde druif verschaft verkwikkende zuren en een hint van groene appel, de chardonnay voegt frisse citrus, wat romigheid en een mini nootje toe, terwijl bovendien een heel klein kruidje waarneembaar is. Tegelijk smaakt de wijn stevig genoeg om bijvoorbeeld schol, sliptong en op de huid gebakken zalm baie goed te begeleiden. Richtprijs €8,25, verkooppunten via www.kwastwijnkopers.nl.

 

 

Brazos de los Andes Chardonnay 2021
Valle de Uco
Dynamisch, progressief, innovatief zijn van toepassing op het Argentijnse familiebedrijf Zuccardi. Dat in de provincie Mendoza over wijngaarden op diverse locaties beschikt, en ook imponerende kelders creëerde. De mooiste – een van de opmerkelijke ter wereld, het zou een filmset uit Star Wars kunnen zijn – staat op 1100 meter hoogte in de Valle de Uco. Het is hier dat de Chardonnay met de naam Brazos de los Andes 2021 werd geboren. Dankzij de hoge ligging van de wijngaarden smaakt de wijn opmerkelijk fris, hij heeft ook een groenzweem in zijn kleur, en bepaalt frisse citrus, met name grapefruit zijn aroma, terwijl ook iets van groene appel te proeven valt. Enig houtcontact heeft voorts wat kruidigheid verschaft. De vis erbij zou ik dus zeker besprenkelen met limoen- of citroensap. Maar ook bij een fris aangemaakte salade gaat deze Zuccardi vast en zeker heel goed samen. Flesprijs €8,99 bij www.ah.nl, zie de banner.

Chaval Macabeo 2021
Valencia
Wij hebben er ontspannen van genoten bij een quiche lorraine, en ongetwijfeld zal de Chaval Macabeo ook  een goede amigo zijn van allerlei salades, alsmede van lekkerbekjes en andere schotels met vis. De blekig getinte wijn smaakt namelijk op sappige wijze plezierig fris, en heeft nuances van zowel citrus als wat bladgroen plus een klein kruidje. Het bedrijf achter de (naar zijn druif genoemde Macabeo) is Bodegas Nodus dat binnen de provincie Valencia beschikt over niet alleen eigentijdse kelderapparatuur, maar ook over 200 hectare eigen wijngrond, gelegen op 600 à 800 meter hoogte. Voor €7,95 is de wijn verkrijgbaar bij groothandel Hocras, link Hocras – El Chaval Macabeo.

Elite d’Or Chardonnay-Roussanne 2020
Pays d’Oc
Het is steeds weer een genoegen om wijnen te proeven van Domaine de la Baume, het Zuid-Franse modeldomein dat de Noord-Franse familie Helfrich in 2003 overnam van de Australische familie Hardy. Domeindirecteur Frédéric Glangetas vertelde dat hij 200 hectare eigen grond beheert voor de eigen domeinwijnen, waaronder die met het merk Elite d’Or. De op een zeer zware fles gepresenteerde Chardonnay-Roussanne daarvan, jaargang 2020, werd een jaar te rijpen gelegd in nieuwe vaten. Vandaar dat in de stevige, volle smaak het genereuze, milde citrusfruit (dankzij de met 85 procent dominerende Chardonnay) gezelschap heeft van heel beheerste, beschaafde, zacht kruidige roosteraroma’s. Dit is een wijn om te schenken bij o.a. kip, kalkoen en op de huid gebakken zalm. Aanbieders zijn te vinden via http://www.domaine-labaume.nl/verkooppunten; een van hen is www.wijnwinkelenzo.nl waar ik een aanbiedingsprijs zag van €13,55.

 

Banner AH_wijnbanner_538x100

 

Hardys Zero Chardonnay 2021
Australia
Wijntechnisch vernuftig, dat zijn de Australiërs zeker. Ze hebben de wijnwereld verrijkt met allerlei vondsten op het gebied van druiventeelt en wijnbereiding – en perfectioneerden nu ook de methode om alcohol uit wijn te verwijderen. Met als resultaat dat het smaakkarakter goeddeels gehandhaafd blijft én dat de smaak goed droog kan blijven. Vandaar dat de Hardys Zero Chardonnay 2021 minder dan 2 gram suiker per 100 ml bevat, terwijl voor alcoholloze wijnvervangers bijna 4 gram tot meer dan 6 gram veelal gebruikelijk pleegt te zijn. Wat de wijn lekker fris doet smaken, met alleen een hint van mildheid (die overigens ook heel wat gewone witte en rode wijnen bieden). Bij www.plus.nl kost een fles €4,99.

Lolo Albariño 2021
Rías Baixas
Arousana, de grootste coöperatie van Rías Baixas, Galicië, telt ruim 430 leden die 220 hectare wijngrond bezitten – verdeeld over ruim 2000 perceeltjes. De pluk daar, van de regionale albariño, kan behoorlijk inspannend zijn, want veelal groeien de druiven in prieelvorm. Dit om ze droog te houden in het relatief vochtige zeeklimaat: niet voor niets is het gebied Rías Baixas heel groen. Eenmaal geoogst worden de trossen in een moderne kelder verwerkt. Alwaar de Lolo 2021 werd geboren, een frisse, veel lol bij vis en zelfs zuurkool gevende wijn met in zijn aroma vooral frisse citrus en een heel klein kruidje. Flesprijs €9,95 bij www.gall.nl, zie de banner.

 

 

Map Maker Sauvignon Blanc 2022
Marlborough
Een recente, smakelijke ontdekking vormt de Map Maker Sauvignon Blanc 2022. Deze is afkomstig van het Nieuw-Zeelandse wijngoed Staete Landt. Dit domein werd gesticht en wordt geleid door Ruud Maasdam (zie de foto) in de zonnig koele streek Marlborough. Voornoemde Sauvignon Blanc van het jongste oogstjaar is expressief, levendig, lekker groen-fruitig, beheerst plantaardig, niet te licht noch te zwaar, en loepzuiver. Kortom, pure perfectie. Bij www.okhuysen.nl kost een fles normaliter €13,70.

Vivanco 2021
Rioja
Véél bewondering heb ik voor Bodegas Vivanco. Dit familiebedrijf creëerde niet alleen een van  ’s werelds mooiste wijnmusea, maar liet ook een spectaculaire design kelder bouwen, compleet met specialiteitenrestaurant – en maakt voorbeeldige wijnen. Bovendien was en is de in Bordeaux geschoolde oenoloog Rafael Vivanco voorvechter om bijna verdwenen Riojaanse druivenrassen in ere te herstellen. Waaronder tempranillo blanco en maturana blanco, twee ‘terug gekomen’ variëteiten die hij samen met viura selecteerde voor zijn witte Vivanco 2021. Het trio heeft een lekker levendige wijn geven, ferm en sappig, met fris citrusfruit, een hint van witte vruchten, een snufje kruiden en een vleugje rijpheid: het ontdekken zeer waard. Fles €8,70 bij leden van www.lesgenereux.nl.

 

 

Anciano Tempranillo Crianza 2019
Valencia
Onder het merk Anciano worden door het Britse bedrijf Guy Anderson wijnen uitgebracht uit o.m. vier verschillende Spaanse gebieden. Een van die streken is Valencia, waar wordt samengewerkt met La Viña, een meer dan 75 jaar bestaande coöperatie waarvan de 1500 leden plusminus 2400 hectare wijngaarden bezitten. De Anciano Tempranillo Crianza 2019 van dit bedrijf heeft een traditioneel netje van ijzerdraad om de fles. Terwijl de smaak wat vanille en een milde kruidigheid bevat, dankzij het tevens traditionele contact met eikenhout. De tegelijk nog zacht frisse, flink sappige wijn heeft eveneens een winterkou verdrijvende maar niet overheersende kracht, dankzij 13,5 procent alcohol. En dat alles krijg je voor een bescheiden €6,49 bij www.dekamarkt.nl.

Bodegas Carrau, Arinarnoa 2020
Uruguay
Als een zeldzame verwarmer, zo zou je de Arinarnoa kunnen beschouwen. Zijn schaarsheid zit ‘m in de bescheiden aanplant van de gelijknamige druif, een Franse kruising van  cabernet  sauvignon en tannat. Arinarnoa’s  wereldwijde verspreiding bedraagt naar schatting nog geen 250 hectare, waarvan ongeveer 45 in Uruguay – het kleine wijnland waar gewone tannat de grote specialiteit is. Een van de producenten daar, Bodegas Carrau dat over 60 hectare eigen wijngrond beschikt en geleid wordt door directeur Javier Carrau (negende generatie, foto rechts), heeft van 2020 een voorbeeldige, twaalf maanden op vat gelagerde Arinarnoa uitgebracht. Het is een stevige, maar niet heftige wijn, beschaafd en mild kruidig, zacht fris en tegelijk wat rijpheid biedend. Bovendien smaakt hij aangenaam sappig en is voorzien van zowel donkere aroma’s als discreet wat zondoorstoofd zwart fruit. Heerlijk op een winterse avond bij winterse kost. Richtprijs €12,95, verkooppunten via importeur www.monnik-dranken.nl. Een van de aanbieders is www.perfectewijn.nl.

 

Estola Reserva 2017
La Mancha
Deze wijn volg ik al ruim dertig jaar – en hij heeft nog nooit teleur gesteld. Er zit namelijk een heel goed bedrijf achter, Bodegas Ayuso. Dit was het eerste om in La Mancha, op de Spaanse Hoogvlakte, een ondergrondse vatenkelder te bouwen, het eerste om daar een bottellijn te installeren, en het eerste om in eigen dorp, Villarrobledo, een rode wijn te maken – en om La Mancha’s eerste Reserva te creëren. De traditioneel op vat gerijpte, mondvullende Estola Reserva 2017, een compositie van tempranillo en cabernet sauvignon, smaakt op sappige wijze naar zacht, rijp besfruit dat verpakt zit in een eveneens zachte kruidigheid en andere houtaroma’s, waaronder vanille en hints van zowel chocolade als koffie. Heel voordelig, van €4,44 tot €4,80, wordt de Estola Reserva aangeboden door o.a. Boni, Coop, Dirck III, Hoogvliet en Nettorama.

 

 

Flying Solo Grenache Syrah 2021
Pays d’Oc
In de kelder van hun prachtige Domaine Gayda, dat tevens fungeert als resort en als wijnschool – we zijn ten zuidwesten van Carcassonne – maken Tim Ford en Anthony Ford voorbeeldige wijnen van eigen en aangekochte druiven. Een van hun kostelijkste creaties is de rode Grenache Syrah, waarvan het verleidelijke, milde, discreet gekruide fruit voornamelijk bestaat uit dat van rijpe zwarte bramen en sappige pruimen, en dat nog verrijkt wordt door hints van drop en laurier. Bij www.vinify.nl (zie de banner) kost een fles €7,45.

La Bergerie de la Jasse Cuvée Colaris 2020
Pays d’Oc
Ter gelegenheid van het honderdjarig bestaan van wijnkoperij Léon Colaris vervaardigde het Domaine de la Jasse een speciale rode wijn. Dit domein ligt in het departement Hérault, en voert onder leiding van Bruno Le Breton (links) een zeer vooruitstrevend beleid van duurzaamheid. Voor de Cuvée Colaris selecteerde men een pure Cabernet Sauvignon – sowieso  de specialiteit van Domaine de la Jasse – die vervolgens een jaar op vat ging. De Zuid-Franse zon heeft de wijn zowel kracht als een koesterende zachtheid gegeven, terwijl heel rijp fruit van bessen en zwarte vruchten zijn aroma karakteriseert, samen met een beschaafde kruidigheid en een vleugje drop. Deze verwarmende winterwijn kost €12,50 bij uiteraard www.colaris.nl, zie ook de banner.

 

 

Louis Latour Valmoissine Pinot Noir 2021
Var
Na eerst in de Ardèche een domein te hebben gecreëerd voor Chardonnay, kocht het Bourgogne-huis Louis Latour in 1989 een Provençaals landgoed voor de productie van Pinot Noir. Als locatie werd een landgoed even westelijk van Aups gekozen, in het departement Var. De bezitting, Domaine de Valmoissine gedoopt, bestrijkt nu 100 hectare, en ligt op 500 meter hoogte. Dit heeft twee voordelen: tijdens de zomer profiteren de druivenstokken van een afkoeling ’s nachts, en in het voorjaar is de kans op vorstschade miniem. Alle factoren beschouwend is het geen wonder dat de Pinot Noir 2021 van dit domein een heel geslaagde is. De stevige, vlezige, sappige smaak is voorzien van een zachte, milde kruidigheid, alsmede van zongerijpt zwart fruit plus wat bessigs. Aan tafel, bij o.m. stoofschotels zoals boeuf bourguignon, toont hij zich op zijn best. Prijs €10,95 bij www.heerenvanheusden.nl, zie de banner.

Maison Castel Merlot 2021
Bordeaux
Het druivenras merlot – dat wellicht genoemd werd naar de merle ofwel merel die zijn vruchten graag oppeuzelt – is veruit de belangrijkste variëteit binnen Bordeaux. Daar gebruikt men het meestal als ‘verzachter’ voor cabernet wijnen, maar pure versies worden toch ook gemaakt. En heel geslaagde én betaalbare is die van Maison Castel. De wijn smaakt sappig, vlezig en is royaal voorzien van zowel donkere aroma’s (met voorop droppige) als kruidige (inclusief specerijen en een hintje hout), terwijl zijn fruit zwart is en tegelijk bessig. ’t Is wel een wijn die aan tafel het best tot zijn recht komt, bij biefstuk bijvoorbeeld en bij extra belegen boeren Goudse. Fles €5,99 bij www.plus.nl.

 

 

Mezzacorona Insieme Teroldego/Merlot 2021
Vigneti delle Dolomiti
Je moet maar durven; een voor velen volstrekt onbekend, strikt regionaal druivenras als teroldego mengen met een van ’s werelds meest bekende en geliefde blauwe variëteiten, merlot. Maar bij Mezzacorona – een dynamische, in Zuid-Tirol gesitueerde coöperatie waarvan de 1600 leden circa 2400 hectare bezitten – zit men daar niet mee. Temeer daar de Insieme Teroldego/Merlot qua karakter sterk gedomineerd wordt door  eigenschappen die kenmerkend plegen te zijn voor veel pure Merlot wijnen. Dus donkere tonen zoals van drop en laurier domineren de smaak. Die verder soepel is en heel sappig, met in de achtergrond zowel kruiden als wat besfruit. Fris geserveerd vonden we ‘m heel lekker bij lasagne bolognese. Fles €9,99 bij www.jumbo.com.

 Ponte Levatoio 2021
Montepulciano d’Abruzzo
In het ruige, reliëfrijke, westelijk in Italië gesitueerde wijngewest Abruzzo speelt de Cantina Tollo een leidende rol. Het ruim zes decennia jonge bedrijf verwerkt  namelijk druiven van 2700 hectare die behoren aan circa 840 boeren. De nummer één rode wijn van deze coöperatie en van de gehele regio is Montepulciano d’Abruzzo. De jaargang 2021 van het voor importeur www.vinites.com (zie de banner) gecreëerde merk Ponte Levatoio bezit een goed gebouwde, vlezige, levendige smaak waarin kruidigheid, bessen en donkere aroma’s heel plezierig worden gecombineerd. En wat fijn, die schroefdop. De flesprijs varieert van €6,95 tot €8,25.

 

 

Sibiliana Roceno Nerello Mascalese 2021
Terre Siciliane
Met deze wijn haal je de Siciliaanse zon in huis, en op tafel. Bij bijvoorbeeld een lasagne of  een stoofschotel of gewoon een stamppot met rookworst. De vrij volle, stevige doch niet heftige smaak wordt getypeerd door zwoelig rijp zwart fruit, een snufje kruiden en donkere elementen, waaronder iets van milde drop. Dit alles dankzij het druivenras nerello mascalese dat veel staat aangeplant ronde de Etna. En de producent? Da’s een hele grote, uit 1962 daterende coöperatie, Cantina Europa, waarvan de 2100 leden zo’n 6000 hectare wijngrond bewerken. Voor €9,95 is de Sibiliana verkrijgbaar via o.a. www.wellofwine.nl.

 

***

MONTEPULCIANO D’ABRUZZO
OP ZIJN MOOIST

Een drietal proefprofs van Perswijn is aan de slag gegaan met de bekendste rode wijn uit het reliëfrijke Italiaanse gewest Abruzzo, namelijk de naar zijn druif genoemde Montepulciano d’Abruzzo. Ze vonden meer dan dertig goede wijnen, waarvan de mooiste zeven een score behaalden van 4,5 sterren (van een mogelijke 5). Ziehier de beschrijvingen van deze Magnifici Sette. Er werd geproefd uit het Versatile glass van Grassl Glass. De foto komt van het wijngoed Valle Reale.

Fosso Corno, Aires 2019
GEUR rood fruit, gestoofd, gedroogde kruiden, zoethout
SMAAK sappig, zoetzuur, fijne tannine
www.poot.nl, circa €11,95

Fosso Corno, Mayro 2019
GEUR rijp, pruimen, gedroogde kruiden, tabak
SMAAK zoet fruit, goede tannine, zuren
www.poot.nl, circa €11,95

Terre di Poggio, Paso Cale Riserva 2017
GEUR compact, kersen, pruimen, tijm, tabak
SMAAK intens, zoetzuur, goede tannine, drop, lengte|
www.silettti.nl, €15 à €20

Tiberio 2020
GEUR goed fruit, donker maar vers, peper, tijm
SMAAK op het fruit, ook structuur, erg goed
www.batard.nl, €17,50

Tiberio, Colle Vota 2018
GEUR zwoel, kruidig, peperig, rokerig, aards
SMAAK puur, elegant, zacht, rijp, Bourgondisch
www.batard.nl, €69

Valle Reale, Vigneto di Popoli 2013
GEUR chocola, breed, gedroogde pruimen, zwoel
SMAAK stevig, intens, warm, goede tannine
www.horizonwines.com en www.ovino.nl, €39,50

Valle Reale, Vigneto Sant’ Eusanio 2018
GEUR kruiden, pruimen, kersen, rokerig
SMAAK zacht en elegant, fijne zuren, lichte tannine
www.horizonwines.com en www.ovino.nl, €20 à €30

Geïnteresseerd in Perswijn magazine? Klik hier als je een abonnement wilt https://perswijn.nl/abonnement/

 

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~


IDYLLISCH ISTRIË

Een grotendeels mediterraan klimaat met jaarlijks 2300 uren zonneschijn, veel cultuur, een mooie natuur, stokoude dorpen, een rijke historie, een goede keuken en karaktervolle wijnen: Istrië heeft ze allemaal. Ziehier een reportage Paul Balke en Ronald de Groot.

Het schiereiland Istrië ligt ingeklemd tussen Italië, Slovenië en Dalmatië. De verbinding over land met de rest van Kroatië, ten noorden van Rijeka, is maar 15 kilometer breed. Istrië is driehoekig van vorm, met de ‘punt’ naar beneden. Het heeft een oppervlak van 2820 vierkante kilometer (bijna dat van onze provincie Groningen), met een kustlijn van 445 kilometer. Door verschillen in hoogte en afstand tot de kust zijn er duidelijke verschillen in klimaat. Het warmst is het aan de westkust en de zuidkust, waar het klimaat mediterraan is.  De oostkust en het noorden van de westkust hebben een meer gematigd, mediterraan klimaat met continentale invloeden. Het centrale deel heeft zelfs een uitgesproken continentaal klimaat. Regenval varieert van 600 tot 1000 mm in de kuststreken tot wel 1500 mm in de hogere heuvels.
De natuur van Istrië is overal mooi. Denk alleen al aan de fjorden en het ongerepte binnenland. Istrië is bovendien een streek van tegenstellingen. De kust is zeer toeristisch, hier en daar zeer mondain, vooral bij Poreč en de schilderachtige havenplaats Rovinje (foto onder) waar allerlei luxe hotels zijn gebouwd. Heel anders ervaar je het binnenland dat talrijke schattige, kleine dorpjes telt die de indruk geven dat het leven daar gedurende vele generaties nooit veranderd is. En verder, in de bergen bij de Učka, bestaan grote wouden waar nog beren en de zeldzame Europese lynx in het wild voorkomen
Een bezoek aan Istrië is tevens een lesje in geschiedenis. Tijdens de tiende eeuw bouwde Venetië er een kasteel dat diende als voorpost van deze republiek. Van 1797 tot 1916 was het onderdeel van het Oostenrijkse rijk, met een onderbreking van een tiental jaren onder Napoleon. Gedurende al die eeuwen was Istrië cultureel in meer of mindere mate verbonden met de gebieden in West-Slovenië, met het Habsburgse Oostenrijk, met Venetië, en met wat nu het Noord-Italiaanse Friuli is. Van 1919 tot 1947, toen Joegoslavië ontstond, hoorde het bij Italië. Pas sinds het opbreken van Joegoslavië is het voor het grootste deel (bijna 90 procent) onderdeel van Kroatië. De restjes liggen in Slovenië en Italië. De bevolking is voor driekwart Kroatisch, met een minderheid van 7 procent Italianen. Wel geldt Italiaans als de tweede taal, overal in de lokale huishoudens wordt hij gesproken.
Istrië is in cultureel opzicht zeer interessant – en men heeft dat nog nauwelijks ontdekt. Er
zijn talloze oude kerken en monumenten van grote artistieke en culturele waarde, bouwweerken die
overeind bleven ondanks Napoleons bevel om ze te verwoesten. De fresco’s in
de kerk van St. Maria na Škriljinah bij Vermo (in de buurt van Pazin) zijn wereldwijd uniek
en de kathedraal van Poreč is een van de weinige kerken in Europa die sinds de zesde
eeuw continu wordt gebruikt. Romeinse bouwwerken zijn soms opvallend goed intact gebleven, zoals het tweeduizend jaar oude amfitheater in Pula (foto boven). Voorts bevatten de Brionische eilanden een schat aan Romeinse monumenten die bewijzen dat de Romeinen daar een grote vestiging hadden. In het westen van Istrië zijn veel fortificaties uit de Venetiaanse tijd behouden gebleven en sommige heuveltop dorpen bevatten oude Venetiaanse villa’s en paleizen. Meer bekend zijn de prachtige kuststeden die een heel authentieke Istrische sfeer hebben, met Venetiaanse invloeden zoals Umag, Novigrad, Poreč, Fazana (foto onder) en het eerdergenoemde, prachtige stadje Rovinj. Dit laatste was ooit een piratenoord, maar werd door Venetië ingelijfd en bevat nu tientallen prachtige Venetiaanse paleizen.
Uit eten gaan in Istrië is ook een feest, want de talloze konoba’s bieden vaak een goede kwaliteit voor redelijke prijzen. Topniveau is er ook: Michelin heeft een aantal restaurants met sterren gelauwerd. Alles bij elkaar maakt dit Istrië tot een geliefd gebied. Als iemand in Zagreb zegt dat hij een dag naar Istrië gaat gelooft niemand hem, want ze weten dat hij er minstens een paar dagen zal blijven. Het schiereiland is een paradijs voor liefhebbers van goed eten en drinken. De Istrische, deels door Italië beïnvloede keuken kent veel authentieke gerechten, zoals de sopa istriana, fusi, risotto all’istriana en minestra. Sommige traditionele producten van Istrië zijn gerelateerd aan de tradities van de buren in de Karstregio, zoals de typische hammen of de heerlijke verse kazen. Denk aan de puina, een vers ricotta kaasje: een heerlijke combinatie met jonge Malvazija. Oesters komen uit het Limski Kanaal (ook wel Lim Fjord genoemd), vissen uit de Adriatische Zee.
En dan is er de wijn, véél wijn. Istrië telt meer dan dertig middelgrote familiebedrijven, en een hele grote coöperatie. De belangrijkste druif is een regionale eigen variant van malvazija die 60 procent van de totale aanplant vormt. En waarvan uiteenlopende wijnen worden vervaardigd, variëren van jong, droog en strak tot complex en geschikt om weg te leggen. De blauwe specialiteit is teran waarvan de betere wijnen karakter combineren met mooi fruit, zonder dat de tannine te hard of te droog is. Teran groeit gewoonlijk op hoger gelegen arme ondergronden en levert daar slechts zo’n 25 hectoliter per hectare op – wat neerkomt op slechts één tros per stok. Ook wijnreiziger Hubrecht Duijker bewaard goede herinneringen aan Teran, en schreef het volgende. “In het ommuurde heuveltopdorp Motovun werd genoten van niet alleen de plaatselijke truffels en de gedroogde bergham prsut, maar ook van een unieke rode wijn, de naar zijn druif genoemde Teran. Verteld werd dat Olivia, vrouw van de Romeinse keizer Augustus, niets anders dronk – en er 82 mee werd. De wijn heette toen Vinum Pucinum. Voorts zou Jules Verne er inspiratie uit hebben geput toen hij in het buurdorp Pazin (’s winters de koudste plaats van heel Kroatië) waar zich een diep gat in de aardbodem bevindt, zijn Twintigduizend Mijlen onder Zee schreef. De druif teran ontleent zijn naam waarschijnlijk aan de ‘terra rossa’, de ijzer- en bauxiet houdende grond van westelijk Istrië waarop hij doorgaans gedijt.”

Meer informatie over Istrië en omliggende wijnregio’s staat uitgebreid beschreven in het prachtige, rijk geïllustreerde, unieke Engelstalige boek North Adriatic van de eminente auteur Paul Balke. Het is verkrijgbaar via www.paulbalke.com. Bovenstaande (licht bewerkte) reportage verscheen eerder in een supplement van Perswijn. De afgebeelde foto’s komen van de Istria Tourist Board die een buitengewoon informatieve website heeft, www.istra.hr/en/explore-istria.

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

 

 ***

DE WIJNKUNSTENAAR VAN CASTEL

Dat Cédric Jenin een druk bestaan heeft, is een understatement. Want deze in Beaune geboren en daar deels geschoolde wijnmaker leidt als eindverantwoordelijke voor het grote wijnhuis Castel een team van zo’n dertig wijnmakers die opereren in zes verschillende Franse regio’s en zo’n twintig herkomstbenamingen, alsmede in Marokko, terwijl hij bovendien een stuk of twintig wijnconsulenten heeft ingehuurd. Toch vond hij tijd om naast de volumineuze,  wereldwijd succesvolle wijnlijn Maison Castel een vorm van haute couture te ontwikkelen via vineuze miniaturen, een handvol schaars beschikbare wijnen onder de noemer Séries Limitées. Hoe terecht die naam is, blijkt uit het feit dat van elke soort slechts 1500 tot 5000 flessen beschikbaar zijn – voor de hele wereld.

Dat de serie, eerste oogst 2016, tot stand kwam, is mede te danken aan de grote baas Philippe Castel die wilde aantonen dat een grote wijnfirma toch ook iconische topwijnen kan maken – kost wat het kost. Als een van de belangrijkste criteria werd frisheid vermeld, naast  complexiteit, elegantie en lengte. Met deze opdracht ging Cédric (foto) aan de slag. Zijn wijnmakers en consulenten werd gevraagd om via hun netwerken de best mogelijke producenten in een vijftal Franse regio’s te vinden. Waarna een zorgvuldige selectie plaats vond, gebaseerd op ook ieders beschikbare terroir. Bovendien organiseerde Cédric o.a. een proeverij van de beste wijnen van Roussillon/Pyrénées-Orientales, wat resulteerde in de vondst van een topdomein binnen het gebiedje Collioure. Met de eenmaal geselecteerde wijnbouwers een participatie afspraak gemaakt (‘zonder contract of zo, alleen met handen schudden’) die Maison Castel gelegenheid gaf om voor geselecteerde percelen het tijdstip van de pluk heel precies te bepalen, alsmede een heel gedetailleerde wijze van wijnbereiding, per druivenras, en die van wijnopvoeding. Voor dat laatste aspect werd Castels grote expertise met kuipers uit diverse streken gebruikt, met als gevolg dat per wijntype en wijndruif maatwerk kon worden toegepast. Dit overigens altijd met een deel nieuw hout. Aldus ontstond de Maison Castel Séries Limitées, een kleine ’bibliotheek’ van memorabele wijnen, met als ‘hoofdstukken’ twee witte en drie rode.

Cédric Jenin vertelt dat voor de Chablis 2020 heel bewust chardonnaydruiven van een hoog gelegen perceel op de Premier Cru Vaillons werden gekozen, omdat die net wat zachtere wijnen geeft. Inderdaad smaakt het verleidelijke grapefruitachtige fruit van de wijn enigszins zacht, terwijl de sappige zachtfrisse smaak wat kruidigheid bevat en een vleugje mineraligheid.

Voor de Condrieu 2019 werd samengewerkt met twee producenten: de ene, Domaine Faury, eigentijds werkend, de andere, Yves Cuilleron (grootse grondeigenaar ter plekke met 12 hectare, foto links) juist traditioneel. De combi heeft een volle, beschaafde, zacht frisse, fraaie Viognier geven met een aroma van zuidvruchten en milde citrus, plus een hint van kruidig hout.

Uit de hem wel bekende Languedoc – Cédric maakte daar zijn eerste wijnen, en is tegenwoordig gevestigd in Béziers – komt een opmerkelijke blend van 65 procent syrah, met kleinere delen grenache, carignan en mourvèdre. Per druif en per perceel werden de trossen afzonderlijk vergist, via verschillende technieken. De gewenste frisheid is in deze Languedoc Pézenas 2017 duidelijk present, samen met rijp, deel bessig fruit, donkere tonen (waaronder een dropje) en beschaafde roosteraroma’s, waaronder een hint van chocolade.

Het is van een hoog gelegen vallei met terrassen in de bergketen Dentelles de Montmirail dat de druiven kwamen voor de Gigondas 2018. Wijnen uit dit Rhône gebied kunnen nogal heftig zijn, maar bij die van de Séries Limitées verkeert de alcohol keurig in balans met de overige elementen, waardoor de wijn heel beschaafd smaakt, met zowel zacht frisse schakeringen als ietwat rijpe, kruidige, donkere en zonnige zwart fruitige. Naast grenache, druif nummer één binnen Gigondas, zijn syrah en wat laat geoogst mourvèdre in de wijn aanwezig.

En dan is er de Collioure 2019, de wijn waarop Cédric het meest trots lijkt te zijn. Om in dit zeer zuidelijke gebiedje met zijn leisteenhellingen een niet te heftige, geciviliseerde rode wijn te maken, eentje die behalve generositeit en kruidigheid ook zacht frisse elementen biedt, zoals van munt, daar komt het nodige voor kijken. Het via de eerder vermelde overzichtsproeverij ontdekte Domaine le Coume del Mas (14 hectare, 35 percelen waarop ’s middags al schaduw komt, zie de wijngaardfoto) heeft daartoe veel bijgedragen. Geen wonder dat dit domein ook wijnen levert aan een hele reeks Franse toprestaurants.

* Over toprestaurants gesproken, de Séries Limitées wordt in Nederland momenteel alleen geleverd – en dat ook letterlijk mondjesmaat – door https://lfe.nl/horeca/ aan de tweesterren zaak Aan de Poel te Amstelveen.

***

SCHILDERIJ VAN DE MAAND

De Poolshoogte, Drenthe
Op 1 januari gaan sommigen zwemmen in de koude zee, maar nog veel meer mensen halen een frisse neus in de natuur. Zo ook José Withagen-Bryan die met familie en vrienden op de eerste dag van een nieuw jaar ging wandelen op en rond De Poolshoogte, een 38 meter hoge heuvel in Drenthe. Op de foto die José maakte, stond de zon laag aan de horizon en gaf, rond een zandpad, de heide prettig wat kleur – een mooi, voor mij zeer inspirerend geheel. Voor meer details over dit schilderij zie Landschappen op www.vinpressionist.com

 

***

MEMORABELE MAALTIJDEN (4)
genoten door Hubrecht Duijker

Regelmatig – en met vreugde – verschijnt John Halvemaan in mijn notitieboekjes. De carrière van deze creatieve cuisinier hebben mijn vrouw en ik smakelijk kunnen volgen via eerst L’Auberge aan het Leidseplein (waar hij o.a. kreeft met vanille bedacht en gerookte kip met watermeloen) naar vervolgens La Rive (waar in 1983 Johns tweede jaar daar gevierd werd rond gegrilde snoekbaars, blokjes biet, een saffraansaus en de Riesling sur lie 1982 van Metz Frères) tot uiteindelijk zijn eigen zaak Halvemaan (waar hij nog binnen twee jaar een Michelin-ster ontving – die John echter snel teruggaf).

Het was dan ook een plezierig voorrecht om met John en diens hard meewerkende, lieve vrouw Esther naar Brussel te rijden, voor wat een bijzonder evenement beloofde te worden, een samenzijn van duizend Europese restaurateurs uit tien landen ter gelegenheid van het duizendjarig bestaan van België’s capitool. Initiatiefnemer was het kleine, exclusieve Champagne-huis Krug, toen nog zelfstandig en in handen van vader Paul Krug en diens zonen Henri en Rémi, als flamboyante ambassadeur. Hun kostelijke en kostbare Champagne wilden ze graag associëren met Europa’s beste restaurants, vandaar. Voor de organisatie van het evenement werd de Parijse pr-man Jean-Pierre Tuil ingehuurd.

Vlak voor de aftrap kreeg ik gelegenheid om even met Rémi (foto) te praten. Hij stelde ‘dat Brussel, met Lyon en Parijs een van Europa’s drie culinaire hoofdsteden is en gastronomie had nog geen plaats in de viering van het millennium’. Behalve John Halvemaan waren zeker zo’n twintig andere Nederlanders uitgenodigd; ik schudde handen met o.a. Gerard en Paul Fagel, Kees van den Hoek, John van Meurs, Arie Siliakus, Hubert Smeets, Fons Stevens en Cees Vos.

Een vermoeden dat de perfectie van Champagne Krug niet weerspiegeld zou worden in de collectieve avondmaaltijd rees bij de ontvangst op het stadhuis. Waar de burgemeester het presteerde om het grote gezelschap toe te spreken zonder microfoon. Eenmaal gearriveerd in een grote, recent gerenoveerde theaterzaal bleken er voor tientallen genodigden geen tafels, stoelen, borden, bestek, glazen noch eten te zijn. Ten einde raad begon iemand van achter het toneel formica tafeltjes en bijpassende stoelen te slepen. Ook ons groepje wist zo’n set te bemachtigen. Maar hoe kom je aan glazen? En aan wijn? Een uur na binnenkomst arriveerde eindelijk de Champagne, daarna bracht men ons glazen en zowaar borden. Een overspannen ober wierp bestek achteloos op ons tafeltje en riep iets van ‘Wie wat wil eten moet maar zien wat hij boven nog kan vinden’.

De zaaltemperatuur bleef stijgen, en om kwart over negen deed de eerste gast zijn colbert uit, een voorbeeld dat in rap tempo door anderen werd gevolgd. Overal struikelden mensen, en glazen vielen stuk. De voorzitter van de Franse koksfederatie kreeg een vol glas Champagne in zijn schoot, wat zijn rode hoofd nog roder maakte. Op wonderbaarlijke wijze lukte het ons om enkele gerechten te bemachtigen, waaronder een ballotine van paling met frisse komkommerballetjes en een waterkerssaus, gevolgd door kabeljauwfilet met alikruiken en een romige saus. Geen wereldgerechten, maar prettig stilden ze de inmiddels hevige trek. De Château Lynch-Bages bij de duif was veel te warm, vond ook zijn maker Jean-Michel Cazes, maar ach. Om ongeveer kwart voor elf riep de zaal ‘Rémi, Rémi!’, waarna hij een oorkonde uitreikte aan de burgemeester.

Achteraf vernamen we dat Kees van den Hoek, grote liefhebber van zowel Champagne als Bourgogne, en eigenaar van Taveerne ’t Kompas in Loosdrecht, de chaos even aanzag en daarna met drie collega’s is gaan dineren bij Villa Lorraine. En John Halvemaan? Die vatte het allemaal mooi samen door te roepen ‘Gelukkig maar dat het even duurt voordat Brussel weer duizend jaar bestaat.’

***

 

***

HET ROER OM

Over John Halvemaan gesproken, hij is een van de grote chef-koks die figureert in Het roer om, een boek dat niemand die graag kookt, thuis of in een restaurant, mag missen. In deze paperback doet Tom Kellerhuis, de huidige hoofdredacteur van HP/De Tijd, op fascinerende, openhartige, gedetailleerde, vaak hilarische wijze verslag van zijn intensieve avonturen in professionele keukens in zowel Nederland als Duitsland. Kellerhuis had namelijk besloten zijn journalistieke carrière op te geven voor een bestaan als kok, om vervolgens vrijwel ongehonoreerd een opleiding voor beroepschef te volgen, met stages in bij voorkeur gerenommeerde zaken. Waaronder Halvemaan in Amsterdam en Tantris in München. Kellerhuis werd, zoals hij het zelf beschrijft, een gelukkige keukenslaaf. “Koken kun je niet leren uit boekjes of via cursussen. De enige manier om het vak te onder de knie te krijgen, is lange dagen werken in een goede keuken. Honderd keer op een dag te horen krijgen: ’Sneller Tom, netter Tom, opletten, Tom, niet goed Tom, wat heb ik nou gezegd, Tom?” “Regelmatig vroeg ik me af hoe ik het volhield. Het was zo verschrikkelijk zwaar, meer dan vijftien uur per dag op je benen staan, zes dagen per week en werk afleveren met de hoogste perfectie, waarbij je voortdurend op de donder kreeg.” Het boek, dat leuk geïllustreerd werd door Theo van den Boogaard, terwijl de auteur als extraatjes enkele recepten verschaft, verscheen in 2010, maar leest nog steeds heerlijk – en doet tegelijk de bewondering voor goede chef-koks sterk groeien. En passant komt ook wijn ter sprake, deels Duitse.
De uitgever is Carrera, de prijs €16,90 (bij o.a. www.bol.com). Tevens verkrijgbaar als E-book.

***

 

Dario Sattui maakt in Callistoga (Californië) wijnen in Italiaanse stijl, waaronder een Gewürztraminer. Vanwege zijn Italiaanse afkomst heeft Sattui een schitterend kasteel gebouwd in Toscaanse stijl uit de 13e eeuw, waarvoor tweehonderd containers met materialen uit Europa werden gebruikt. Het kasteel heeft schitterende wijnkelders en een comfortabel hotel. Als de toelichting van de grote etikettenverzamelaar Bert Wentzel, jokebertwentzel@gmail.com.

 

 

 

 

 

 

Disclaimer. Alle afgebeelde foto’s op deze website in dit maandmagazine zijn afkomstig van de auteur zelf of werden rechtenvrij c.q. met toestemming verkregen van wijnproducenten, wijnorganisaties, wijnhandelaren, promotiebureaus, streek- en landenorganisaties, toeristenbureaus en andere betrokkenen.